Ontwikkeling
De NVF, de Nederlandse Vereniging van Fotojournalisten, zocht naar iets bijzonders ter gelegenheid van haar 25-jarig jubileum. In 1955 moest de uitreiking van de Zilveren Camera daarom een internationaal tintje krijgen. Het werd de World Press Photo. In dat eerste jaar leverden 42 fotografen uit 11 landen 300 foto’s in. Nu zijn er meer dan 5200 deelnemers uit 124 landen die de jury hoofdpijn bezorgen met een inbreng van meer dan 10.000 beelden. Het criterium waaraan die moeten voldoen, is dat de foto genomen moet zijn door een fotojournalist in een professionele context. Heel soms wordt daarop een uitzondering gemaakt en krijgt een foto die niet aan het criterium voldoet een ‘special mention’. Voorbeeld daarvan is de foto van austronaut ‘Buzz’ Aldrin, lopend op de maan.

De winnaar van 2012
Winnaar van dit jaar is een foto van de Spaanse fotograaf Samuel Aranda. Een vrouw houdt troostend een familielid in haar armen in een als veldhospitaal gebruikte moskee. Plaats van handeling is Sanaa in Yemen op 15 oktober 2011. De context is de opstand tegen president Ali Adullah Saleh. Het beeld levert een krachtig contrast op tussen de volledige lichaamsbedekking van de vrouw en (voor zover we kunnen zien) naaktheid van de man. De foto staat volgens de jury voor het hele Midden Oosten en voor de actieve rol van vrouwen in dit conflict.

Er valt nog veel meer over te zeggen, maar ik nodig je uit om gewoon zelf te kijken. Er valt zoveel te zien!!!!

Dubbele ontkenningen zijn lastig. We gebruiken ze regelmatig verkeerd en zijn dan verbaasd als iemand niet begrijpt wat we bedoelen. En meestal is uit het zinsverband wel te halen wat de spreker bedoelt, ondanks de woorden die hij/zij gebruikt. “Dat ga ik nooit nie doen”, betekent in het spraakgebruik bijna nooit dat je het dus altijd zult doen.

Toch kan het aanleiding zijn voor onduidelijkheid als mensen, van wie we het niet verwachten, de fout in gaan. In zijn boek ‘Wij zijn ons brein’, waar ik al eerder over schreef, betrap ik hooggerespecteerd hersenonderzoeker Dick Swaab op een min-maal-min-is-plus-fout…. denk ik. In een verhaal over transseksualiteit schrijft hij, “Anderzijds moet men, voordat er behandeld wordt, natuurlijk wel met zekerheid uitsluiten dat de wens om van geslacht te veranderen geen onderdeel van een psychose is, ……………” De strekking van zijn verhaal is, denk ik, dat er geen sprake mag zijn (= uitsluiten) van een psychose. Er staat letterlijk, denk ik nogmaals, dat er geen sprake mag zijn van geen psychose. Dus wel?
De ‘behandeling’ waaraan Swaab refereert, bestaat uit het toedienen van hormonen en eventuele geslachtsveranderende operaties; niet echt een onderwerp waarover je nou misverstanden wilt laten ontstaan….auuuu.

Een stuk over het belang van een stimulerende omgeving voor de vroege hersenontwikkeling levert op bladzijde 52 het volgende op: “De taal en culturele omgeving bepalen niet alleen welke hersensystemen zich met taalverwerking bezighouden, maar ook hoe gezichtsexpressies geïnterpreteerd kunnen worden en hoe men beeld en zijn omgeving scant. Zo kunnen Japanners en mensen uit Nieuw-Guinea geen goed onderscheid maken tussen een gezicht dat angst en een gezicht dat verrassing uitdrukt, ….” Waarom dat zo is vertelt hij er overigens niet bij. Dat moeten we nog maar eens navragen.

Vooral voor beeldmakers voor een internationaal publiek is dit echter interessant. Je zult als rechtgeaarde Hollander maar een wereldwijde brochure voor een nieuw soort scheermesje illustreren met foto’s van mensen die versteld van wat dat mesje allemaal kan. Komen er uit de Aziatische werkmaatschappijen verontruste vragen waarom die mesjes blijkbaar zo gevaarlijk zijn. Het lijkt overdreven maar toch…. het loont de moeite ook op beeldgebied je culturele huiswerk te doen. De marketingliteratuur staat vol met missers die je kunt terugbrengen tot culturele onoplettendheid.

Jobbird.com, ‘de grootste vacaturebank van Nederland’, timmert aan de weg.  Jobbird is een initiatief van Jan-Peter Cruiming,  oprichter van NationaleVacaturebank.nl, dat hij in 2004 verkocht aan VNU Media. Die weet dus hoe je zo’n kunstje flikt. Die betrap je niet op een beginnersfout.

Jan-Peter is een grote advertentiecampagne gestart in zowel print als online media. Het beeld is in alle uitingen hetzelfde; een mooie, jonge, blanke vrouw zit op een ‘managersstoel’ met haar armen losjes achter haar hoofd en haar blote benen op een glazen bureau. Haar regelmatige trekken, volle mond, kastanjebruine haar en groene ogen zorgen voor een aantrekkelijk plaatje. Gekleed in een zwart, mouwloos topje en een zwart rokje met wit printje (nauwelijks zichtbaar), kijkt ze vol zelfvertrouwen, zelfs een beetje spottend (of uitdagend?), in de lens. Dat topje heeft een decolleté, net diep genoeg om spannend te zijn; net ondiep genoeg om niet regelrecht sexy of ordinair te zijn. De achtergrond – met grijze kunststof, een groen behangetje met het Jobbird-logo en één groene archiefmap op een houten tafel – suggereert een verzorgde kantoorsfeer. Ja…., nou…., en dan?

De tekst in het plaatje geeft geen aanwijzing over wat ze daar nou doet; over wat de boodschap is. Ook de tekst onder het beeld geeft geen uitsluitsel. Waarom zit ze er zo bij? Wie is ze? Wat is haar relatie tot Jobbird? Wat wil ze van mij als kijker, als potentiële werkgever of werknemer, als man of als vrouw?

Ja hèhè, inschrijven natuurlijk. Logisch toch? Jawel… maar dat haal ik niet uit het plaatje. Dat begrijp ik uit de tekst. En als je je dan hebt ingeschreven, als werkgever bijvoorbeeld? Krijg je dan zo’n vrouw als werknemer? Ik zal wel een ‘male chauvinist pig’ zijn, maar ze maakt niet meteen de indruk dat ze mijn winst positief gaat beïnvloeden. En ik ben gelukkig getrouwd, dus die andere associatie zet ik meteen uit mijn hoofd. Daarvoor moet ik toch niet bij Jobbird zijn, voor ‘lekkuru waive’? Toch,…mijnheer Cruiming?

Ik ben ontzettend benieuwd naar de briefing van Jobbird en de motivatie van het reclamebureau om de campagne dit beeld mee te geven. Want Jan-Peter Cruiming is geen beginneling. Die heeft een weloverwogen keuze gemaakt. Dus wat bedoelt hij hiermee? Wie helpt me?

Mijn bedoeling is regelmatig blogs te maken over de zaken die me interesseren, fascineren en soms misschien zelfs obsederen. Vanaf morgen voeg ik aan de taalblogs een beeldblog toe, voorlopig. Voor fotografie kom ik binnenkort met een speciale website, die gelinkt wordt aan de fototab op deze site.

Voor mij is het jaar in ieder geval mooi begonnen.

Voor de goede orde, Van Dale geeft de volgende betekenissen:

1. een gezegde is een “vaste, idiomatische verbinding van woorden, met figuurlijke betekenis….” (een vrolijke Frans)
2. een spreekwoord is een “uitspraak met een algemene levenswijsheid of morele implicatie, waarvan de vorm vrijwel onveranderlijk is.” (oost, west, thuis best)

Op alle foto-opdrachten aan Senger Communicatie zijn deze Algemene Voorwaarden van toepassing, tenzij uitdrukkelijk en schriftelijk andere afspraken zijn gemaakt. Download hier zowel de Nederlandse als de Engelse versie.

Anyway , de klok-en-klepel-uitdrukking van de week hoorde ik gisteren op de radio. Gevraagd naar de binding met zijn wijk zegt een man, “ik ben hier opgegroeid en opgetogen.” Nu weet jij natuurlijk direct wat er aan schort, maar voor al die andere mensen; wat hij bedoelde was,  ’ik ben hier geboren en getogen’. Het woord ‘getogen’ komt van ‘tijgen’ of ‘tiën’, wat ‘trekken’, ‘slepen’ of  ’zich begeven’ betekent. In deze uitdrukking betekent het natuurlijk ‘opgroeien’, wat de toevoeging van ‘op’  aan ‘getogen’ verklaart. ‘Opgetogen’ komt trouwens uit dezelfde buurt, namelijk het werkwoord ‘optien’, wat ‘optrekken’ of ‘in verrukking brengen’ betekent. Bij nader inzien was de man dus niet fout, maar een dichter, die zijn innige band met zijn geboortegrond heeeel compact wist te verwoorden. Je moet het alleen wel willen horen.

Ter afsluiting: verplicht leesvoer voor “taalfetisjisten” is ‘Taal is zeg maar echt mijn ding’, van Paulien Cornelisse.

Zoek de fouten. Ze zijn er vast.

Wie ben ik om een taalvirtuoos als Grunberg tegen te spreken. Hij heeft gelijk. Nare, hovaardige mensen zijn dat, die taalpuristen; betweters die de balk in hun eigen oog niet willen zien. Farizeeërs, die God danken dat ze het Nederlands wel beheersen (denken ze).
En laat ik nou net een blogje willen starten over taalgebruik, dat mijn aandacht trekt. Er zit maar één ding op; de lezer handenwringend, nederig, op de knieën en met het schaamrood op de kaken, op voorhand mijn excuses aan te bieden, nog voordat ik ook maar één taal-weblog heb geschreven. Bij dezen.

Trouwens, mijn leraren Nederlands zouden zich collectief in hun graven/urnen omdraaien als ze wisten wat ik van plan ben.  Zoek de fouten hierboven. Ze zijn er vast.